حسابداری دولتی

حساب مستقل وجوه امانی

حساب مستقل وجوه امانی در حسابداری دولتی : به منظور ارتقای سطح اطلاعات خواننده گرامی به بیان انواع حساب های مستقل ، حساب سپرده و عملیات حسابداری مربوطه توضیحاتی ارائه خواهد شد.

 

انواع حساب های مستقل وجوه امانی :

حساب مستقل وجوه امانی به دو گروه کلی زیر تقسیم می شوند : 1-حساب مستقل وجوه سپرده ؛  2-حساب مستقل وجوه بازنشستگی؛

حساب مستقل وجوه سپرده :

سپرده عبارت از وجوهی است که طبق قوانین به منظور اطمینان از انجام امر خاصی توسط دستگاه های دولتی از اشخاص حقیقی و حقوقی دریافت می گردد.

به عنوان مثال اگر یک دستگاه دولتی در جهت تحقق اهداف خود نیاز به انجام معامله ای با شخص حقیقی یا حقوقی داشته باشد و قراردادی در این رابطه بین دستگاه دولتی به عنوان خریدار از یک طرف و فروشنده از طرف دیگر منعقد گردد ، دستگاه دولتی برای جلوگیری از هر گونه زیان احتمالی و حصول اطمینان از حسن انجام معامله ، موظف است مقداری وجه نقد یا ضمانت نامه بانکی از فروشنده دریافت نماید.

وجه نقد یا ضمانت نامه مذکور پس از اجرای صحیح قرار داد ( انجام خدمت و یا تحویل کالا ) به ذینفع مسترد خواهد گردید.

به حالت فوق الذکر سپرده امانی اطلاق می نمایند.

انواع سپرده های دریافتی :

  •        سپرده شرکت در مزایده
  •        سپرده شرکت در مناقصه
  •        سپرده حسن انجام کار یا معامله
  •        سپرده های قضایی
  •        سپرده های عادی

قوانین و مقررات مربوط به سپرده ها (در توضیح حساب مستقل وجوه امانی) :

هر دستگاه دولتی دارای دو حساب بانکی برای حساب مستقل وجوه سپرده خواهد بود  :

1-یک حساب غیر قابل برداشت جهت دریافت وجوه سپرده های افراد حقیقی و حقوقی.

2-یک حساب قابل برداشت جهت استرداد وجوه به صاحبان آنها.

در ضمن در پایان هر ماه ، موجودی حساب های بانکی دریافت وجوه سپرده به حساب تمرکز وجوه سپرده خزانه به بانک مرکزی انتقال یافته و صورت ریز سپرده ها با ذکر مشخصات کامل آنها به خزانه یا نمایندگی خزانه در استان بر حسب مورد ارائه می شود.

حساب مستقل وجوه امانی

عملیات حسابداری مربوط به دریافت و استرداد و انتقال سپرده ها (در توضیح حساب مستقل وجوه امانی) :

در حسابداری حساب مستقل وجوه سپرده از سر فصل های زیر استفاده می شود :

  •        خزانه تمرکز وجوه سپرده
  •        بانک دریافت وجوه سپرده
  •        بانک پراخت وجوه سپرده
  •        سپرده های دریافتی
  •        سپرده های استرداد
  •        تنخواه گردان رد سپرده

در ادامه با ذکر یک مثال به تمرین و تشریح بیشتر موارد فوق الذکر می پردازیم.

مثال ) (در توضیح حساب مستقل وجوه امانی)

با فرض آنکه حساب های مستقل وجوه سپرده در ابتدای سال مالی 95 ، مانده ای نداشته ، فعالیت های مالی مربوط به وجوه سپرده در یک سال مالی 95 به شرح زیر ثبت می گردد :

1-در سال مالی مبلغ 20.000 ريال سپرده از اشخاص حقیقی و حقوقی دریافت شده است :

بانک دریافت وجوه سپرده                                  20.000

.             سپرده های دریافتی                                            20.000

2-سپرده های دریافتی در پایان هر ماه به حساب خزانه تمرکز وجوه سپرده انتقال یافته به نحوی که تا پایان سال مالی 95 وجهی در حساب بانک تمرکز وجوه سپرده باقی نمانده است :

خزانه تمرکز وجوه سپرده                                 20.000

.          بانک دریافت وجوه سپرده                                       20.000

3-سازمان دولتی برای استرداد سپرده های سال مالی 95 وجه ثابتی معادل مبلغ 2.000 ريال به عنوان تنخواه گردان رد سپرده دریافت داشته است تا با استفاده وجه مذکور نسبت به استرداد سپرده ها به صاحبان آنها اقدام نماید :

بانک پرداخت وجوه سپرده                               2.000

.           تنخواه گردان سپرده                                         2.000

4-در طی سال مالی 95 جمعاً مبلغ 6.000 ريال از سپرده های دریافتی از محل تنخواه گردان رد سپرده به صاحبان آنها رد شده که وجوه همه آنها از خزانه دریافت گردیده است.

در رابطه با ثبت فعالیت های مالی مربوط به رد وجوه سپرده از هر یک از دو روش زیر می توان استفاده نمود :

روش اول (در توضیح حساب مستقل وجوه امانی) :

موقع استرداد وجه :

1-تنخواه گردان رد سپرده                    6.000

.          بانک پرداخت سپرده                                 6.000

در هنگام دریافت وجه از خزانه جهت تکمیل تنخواه گردان رد سپرده :

1-بانک پرداخت سپرده                       6.000

.          خزانه تمرکز وجوه سپرده                         6.000

2-سپرده های دریافتی                      6.000

.           تنخواه گردان رد سپرده                        6.000

روش دوم (در توضیح حساب مستقل وجوه امانی) :

در موقع رد وجوه سپرده :

1-سپرده های استردادی                    6.000

.            بانک پرداخت سپرده                         6.000

و در هنگام دریافت وجه از خزانه جهت تکمیل تنخواه گردان رد سپرده :

1-بانک پرداخت سپرده                       6.000

.          خزانه تمرکز وجوه سپرده                         6.000

2-سپرده های دریافتی                      6.000

.           سپرده های استردادی                          6.000

محاسن و معایب (در توضیح حساب مستقل وجوه امانی) :

از محاسن روش اول این است که بدون استفاده از یک سرفصل اضافی تحت عنوان سپرده های استردادی فعالیت های مالی مربوط به رد سپرده در دفاتر منعکس می گردد.

نیز مزیت دیگر روش اول آن است که گردش حساب تنخواه گردان رد سپرده نشان دهنده میزان وجه دریافتی از خزانه و استرداد آن به صاحبان سپرده خواهد بود.

عیب روش اول این است که حساب تنخواه گردان رد سپرده بر خلاف تنخواه گردان سایر حساب های مستقل ، ثابت نبوده و این موضوع با روش های مورد عمل در حسابداری سازمان های دولتی اندکی متفاوت است.

از محاسن روش دوم آن است که

اولاً مبلغ تنخواه گردان رد سپرده همواره ثابت می باشد مگر آن که از طریق خزانه نسبت به ترمیم یا کاهش آن اقدامی صورت گیرد.

ثانیاً استفاده از سرفصل سپرده های استردادی ، میزان سپرده های رد شده را در هر زمان نشان می دهد. بنابر این روش دوم بهتر است.

عملیات مربوط به بستن حساب ها (در توضیح حساب مستقل وجوه امانی) :

در پایان دوره مالی با درج ثبت آرتیکل زیر نسبت به بستن حساب ها اقدام می نماییم :

سپرده های دریافتی                              14.000

تنخواه گردلن رد سپرده                          2.000

.        خزانه تمرکز وجوه سپرده                              14.000

.        بانک پرداخت وجوه سپرده                            2.000

در سال مالی بعد نیز ثبت معکوس ، حساب های فوق افتتاح می گردد.

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا