حسابداری

شرکت سهامی چیست

شرکت سهامی چیست : در این مقاله به توضیح شرکت سهامی ، مشخصات ، انواع و تعاریف آن می پردازیم

مشخصات یک شرکت سهامی :

طبق مادة یک قانون تجارت ، شرکت سهامی شرکتی است که سرمایة آن به سهام تقسیم شده و مسئولیت صاحبان سهام ، محدود به مبلغ اسمی سرمایة آنها می باشد.

 

انواع شرکت های سهامی (در توضیح شرکت سهامی چیست) :

طبق مادة 4 قانون تجارت ، شرکت های سهامی به دو نوع تقسیم می شوند :

نوع اول : شرکت های سهامی عام :

شرکت هایی که موسسین آنها قسمتی از سرمایة شرکت را از طریق فروش سهام به مردم تامین می کنند ، شرکت های سهامی عام نامیده می شوند.

نوع دوم :  شرکت های سهامی خاص :

شرکت هایی که تمام سرمایه آنها در موقع تاسیس منحصراً توسط موسسین تامین می گردد ، شرکت های سهامی خاص نامیده می شوند.

در شرکت های سهامی عام عبارت شرکت سهامی عام و در شرکت های سهامی خاص ، عبارت شرکت سهامی خاص باید قبل از نام شرکت یا بعد از آن بدون فاصله با نام شرکت در کلیه اوراق ، اطلاعیه ها و آگهی های شرکت به طور روشن و خوانا قید گردد.

تفاوت های عمده بین شرکت های سهامی عام و خاص عبارتند از (در توضیح شرکت سهامی چیست) :

1-قسمتی از سهام شرکت سهامی عام در مرحلة تاسیس به مردم عرضه می گردد ، در حالی که سهام شرکت های سهامی خاص باید کلاً توسط موسسین تامین گردد.

2-تعداد شرکا در شرکت سهامی عام حداقل پنج نفر و در شرکت سهامی خاص حداقل سه نفر می باشد.

3-سرمایه شرکت سهامی عام در هنگام تاسیس حداقل 5.000.000 ريال و در شرکت های سهامی خاص حداقل 1.000.000 ريال می باشد.

4-مبلغ اسمی سهام شرکت های سهامی عام نباید بیشتر از 10.000 ريال باشد ولی در شرکت های سهامی خاص سقفی برای آن وجود ندارد.

5-شرکت سهامی عام می تواند طبق قانون تجارت اوراق قرضه ( اوراق مشارکت ) منتشر نماید ، در حالی که برای شرکت های سهامی خاص چنین امری پیش بینی نشده است.

6-در مورد پاداش مدیران ، مبلغ پاداش در شرکت سهامی عام از 5% و در شرکت سهامی خاص از 10% سود قابل پرداخت به صاحبان سهام نباید تجاوز کند.

7-در هنگام تاسیس شرکت سهامی عام ، موسسین باید حداقل 20% سهام شرکت را تعهد نمایند در حالی که در شرکت های سهامی خاص ، موسسین باید صد در صد سهام شرکت را تعهد نمایند.

8-از مبالغ تعهد شده ، سهام شرکت های سهامی عام حداقل باید 35 % آن را در حسابی به نام شرکت در شرف تاسیس نزد یکی از بانک ها سپرده گذاری شود.

9-در تاسیس شرکت سهامی عام ، تشکیل مجمع عمومی موسس اجباری است در حالی که در شرکت سهامی خاص ، لازم نیست.

 

شخصیت قانونی مستقل (در توضیح شرکت سهامی چیست) :

شرکت سهامی یک واحد تجاری است که طبق قانون تشکیل می شود.

دولت طی شماره ثبتی در اداره ثبت شرکت ها ، مجوزی صادر می کند که به استناد آن یک شرکت سهامی از دیدگاه قانونی یک موجودیت نامرئی به حساب می آید.

می توان شرکت سهامی را به عنوان یک فرد مصنوعی قلمداد نمود که موجودیتی جدا از مالکین خود که سهام داران نامیده می شوند ، دارد.

شرکت سهامی دارای بسیاری از حقوق و امتیازاتی است که یک شخص از آن برخودار است.

مثال )

مثلاً یک شرکت سهامی می تواند اموالی خریداری ، تصاحب و به فروش برساند. دارایی ها و بدهی های موجود در واحد تجاری به شرکت سهامی تعلق دارد نه به مالکان آن ؛ شرکت سهامی ممکن است قرارداد هایی را منعقد نماید ، تحت پیگیرد قانونی قرار گیرد و دیگران را مورد پیگیری قانونی قرار دهد.

 

سهام چیست (در توضیح شرکت سهامی چیست) :

مالکیت شرکت سهامی به قطعات کوچکی که هر واحد را یک سهم می نامند ، تقسیم می شود. فرد با خرید سهم شرکت به یک سهام دار تبدیل می شود. در اساس نامه تعداد سهامی که شرکت می تواند منتشر کند ( بفروشد ) قید می گردد.

 

تعریف سهم :

طبق ماده 24 قانون تجارت ایران ، سهم قسمتی از سرمایه شرکت سهامی است که مشخص کننده میزان مشارکت و تعهدات و منافع صاحب آن در شرکت سهامی می باشد.

ورقة سهام ، سند قابل معامله ای است که نمایندة تعداد سهامی است که صاحب آن در شرکت سهامی دارد.

 

تداوم ، بقاء و قابلیت انتقال مالکیت (در توضیح شرکت سهامی چیست) :

اغلب شرکت های سهامی بدون توجه به تغییرات در مالکیت سهام خود ، دارای تداوم بقاء هستند و در هر زمان که بخواهند سهام خود را به دیگری منتقل کنند ، آنها می توانند سهام خود را به دیگری بفروشند ، ببخشند و یا به هر شکل دیگری واگذار نمایند. انتقال سهام اثری بر تداوم بقای شرکت سهامی ندارد ، اما همان گونه که می دانید واحدهای تک مالکی و شرکت های تضامنی به محض تغییر مالکیت ، بقای خود را از دست می دهند.

 

مسئولیت محدود سهام داران :

سهام داران در مقابل بدهی های شرکت سهامی مسئولیت محدود دارند. آنان در مقابل بدهی های شرکت تعهد شخصی ندارند.

بیشترین مبلغی را که ممکن است یک سهام دار در ارتباط با سرمایه گذاری در سهام یک شرکت سهامی از دست بدهد ، بهای تمام شده سرمایه گذاری اش می باشد اما همان گونه که می دانید مالک واحد تک مالکی و همچنین شرکاء شخصاً مسئول تمام بدهی های واحد تجاری خود می باشند.

ترکیبی از مسئولیت محدود و عدم وجود نمایندگی متقابل به این معناست که افراد می توانند بدون دغدغة خاطر نسبت به از دست دادن اموال شخصی در زمان ورشکستگی واحد تجاری ، مبلغ محدودی را در شرکت سهامی سرمایه گذاری کنند ، این مشخصه ها شرکت سهامی را قادر می سازد که سرمایه گروه های بیشتری از سرمایه گذاران را نسبت به واحدهای تک مالکی و شرکت های تضامنی ، جذب خود نماید.

 

جدایی مالیکت و و مدیریت در شرکت سهامی (در توضیح شرکت سهامی چیست) :

سهام داران ، مالکان واحدهای تجاری می باشند اما مدیریت و اداره شرکت سهامی بر عهده هیات مدیره است. هیات مدیره توسط سهام داران انتخاب می شود. بنابراین سهام داران ممکن است 1.000.000 ريال یا 100.000.000 ريال در شرکت سهامی سرمایه گذاری نمایند بدون این که مجبور به اداره واحد تجاری شوند یا در امورات شخصی آنها وقفه ای ایجاد گردد.

از نظر تئوری مالی ( مالیه ) ، هدف مدیریت به حداکثر رساندن ارزش سهام به نفع سهام داران می باشد اما همین جدایی مالکان ( سهام داران ) از مدیریت ممکن است مشکل ساز باشد.

مثلاً شاید مدیران ، شرکت را به نفع خود اداره نمایند نه به نفع سهام داران ، این فاصله و جدایی بین سهام داران و مدیریت ممکن است در آنها این ذهنیت را ایجاد نماید که اعتراض جدی علیه خط مشی های مدیریت کار دشواری می باشد.

شرکت سهامی چیست

مالیات شرکت سهامی (در توضیح شرکت سهامی چیست) :

شرکت های سهامی ، واحدهای جداگانه مشمول مالیات هستند. آنها مالیات های مختلفی را پرداخت می کنند که واحد های تک مالکی و شرکت های تضامنی مشمول آنها نمی باشند.

مالیات مضاعف :

سود شرکت های سهامی مشمول مالیات مضاعف می باشد ابتدا شرکت های سهامی مالیات بر درآمد خود را بر اساس سود شرکت پرداخت می کنند ( مالیات شرکت ) یک بار هم مالیات بر درآمد سود سهام نقدی سهام داران به عنوان مالیات بر درآمد شخصی از آنها اخذ می گردد.

این ویژگی با مالیات واحد های تجاری تک مالکی و تضامنی که مالیات شرکت نمی پردازند ، تفاوت دارد.

در ایران در صورتی که شراکت تضامنی در غالب یک شرکت در اداره ثبت شرکت ها به ثبت رسیده باشد ، به شکل یک شخصیت قانونی همانند سایر شرکت ها درآمد آن مشمول مالیات واقع می گردد.

 

مقررات دولتی شرکت های سهامی (در توضیح شرکت سهامی چیست) :

مقررات سنگین دولتی یکی از معایب مهم شرکت های سهامی است. از آنجا که سهام داران در مقابل بدهی های شرکت ، صرفاً مسئولیت محدود دارند ، افراد خارج از شرکت نمی توانند نسبت به ادعاهایی که ممکن است در آینده علیه شرکت ایجاد شود ، مطمئن باشند.

برای حفظ حقوق افرادی که به یک شرکت سهامی وام می دهند و یا در سهام شرکت سرمایه گذاری می کنند ، دولت بر اوضاع شرکت ها نظارت می کند.

این مقررات دولتی عمدتاً شامل اطمینان از این موضوع است که شرکت های سهامی اطلاعات تجاری را که سرمایه گذاران و اعتبار دهندگان برای تصمیم گیری نیاز دارند ، افشاء می کنند.

برای اغلب شرکت های سهامی این مقررات دولتی گران تمام می شود.

 

سازمان یک شرکت سهامی (در توضیح شرکت سهامی چیست) :

آفرینش یک شرکت سهامی هنگامی که سازمان دهندگان آن ، که موسسین نامیده می شوند ، از اداره ثبت شرکت ها مجوز شرکت را اخذ نمودند ، آغاز می شود. مجوز شرکت شامل اجازه انتشار تعداد معینی سهام که سهم های مالکیت در شرکت است ، می باشد. موسسین کلیه هزینه ها و حق الزحمه ها را تا مرحله ثبت شرکت می پردازند و طبق قانون کلیه مدارک لازم جهت ثبت شرکت را به اداره ثبت شرکت ها تحویل می دهند. پس از ثبت ، شرکت پا به عرصة وجود می گذارد.

کنترل نهایی :

کنترل نهایی شرکت سهامی به عهدة سهام داران است ، آنها به ازای هر سهم ، حق یک رای دارند.

سهام داران اعضای هیات مدیره را انتخاب می کنند و تنظیم سیاست شرکت و انتصاب مدیران بر عهدة این هیات می باشد. همچنین هیات مدیره برای خود رئیسی انتخاب می کنند که این فرد قوی ترین فرد شرکت سهامی می باشد. کار دیگر این هیات ، انتخاب مدیر عامل است که وی تصدی عملیات روز مرة شرکت را به عهده می گیرد.

مدیران :

اغلب شرکت های سهامی معاونینی دارند که آنها مسئولیت بخش هایی از قبیل فروش ، تولید ، حسابداری و مالی و سایر بخش های کلیدی را بر عهده می گیرند.

معمولاً مدیر عامل و یک یا تعدادی از معاونین به عضویت هیات مدیره نیز انتخاب می شوند.

ساختار واحدهای تک واحدی و تضامنی و شرکت های سهامی در این موضع که هر سه آنها دارای مالکان ، مدیران و کارکنان می باشند ، مشابه است.

در واحدهای تک مالکی و تضامنی معمولاً تدوین خط مشی ها توسط مالکان ، مالک یا شرکاء صورت می گیرد اما در شرکت های سهامی مدیرانی که خط مشی ها را ترسیم می نمایند ، یعنی هیات مدیره ، ممکن است از مالکین ( سهام داران ) باشند یا نباشند.

جلسه سالانه (در توضیح شرکت سهامی چیست) :

شرکت های سهامی دارای یک جلسه سالانه می باشند که در این جلسه مدیران توسط سهام داران انتخاب و سایر تصمیمات مربوط به سهام داران اتخاذ می شود.

سهام دارانی که توانایی شرکت در این جلسه را ندارند ، می توانند با استفاده از وکالت نامه ( یک سند قانونی است که سهام دار بر اساس آن حق رای را به دیگری واگذار می نماید ) از شرکت در جلسه خود داری کند.

هر شرکت سهامی سابقه ای از سهام داران خود نگهداری می کند.

اطلاع رسانی :

واحد تجاری موظف است خبر تشکیل جلسه سالانه را به سهام داران ابلاغ نماید و اطلاعیه نحوة پرداخت سود سهام آنها را برایشان ارسال نماید.

شرکت های بسیار بزرگ برای نگه داشتن سابقة سهام داران خود از خدمات نمایندة ثبت دفتر سهام و برای صدور گواهی نامة سهام از خدمات نمایندة انتقال سهام استفاده می کنند.

معمولاً بانک ها خدمات نمایندگی ثبت دفاتر سهام و انتقال سهام را در اختیار شرکت ها قرار می دهند. نمایندة انتقال سهام ، تغییر مالکیت سهم از یک سهام دار به سهام دار دیگر را به عهده می گیرد.

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا