حسابداری

مازادیاکمبود اندوخته مطالبات مشکوک الوصول

مازادیاکمبود اندوخته مطالبات مشکوک الوصول : پیش بینی مطالبات مشکوک الوصول غالباً نمی تواند صد در صد با واقعیت تطبیق کند.

عملاً مقدار اندوخته ای که در پایان یک دوره مالی منظور می شود یا مبلغی بیش از حجم کلیه مطالبات لاوصول دوره مالی بعد می باشد ، یا اینکه برای تامین مطالباتی مع در دوره مالی مذکور سوخت می شود ، تکافو نمی کند.

حالت اول : اندوخته مطالبات مشکوک الوصول بیش از مطالبات سوخت شده دوره مالی بعدی است  :

در این حالت حساب اندوخته مطالبات مشکوک الوصول در پایان دوره مالی بعد دارای مانده بستانکار خواهد بود.

رویه حسابداری بر این است که پس از تخمین مطالبات مشکوک الوصول پایان دوره ، مانده حساب اندوخته مطالبات مشکوک الوصول را از مبلغ مطالبات مشکوک الوصول برآورد شده کسر و مابقی را در دفاتر ثبت می کنند ، تا به این ترتیب مانده حساب اندوخته مزبور به میزانی برسد که پیش بینی می شود در دوره مالی بعد سوخت خواهد شد.

مثال (در توضیح مازادیاکمبود اندوخته مطالبات مشکوک الوصول)  :

برای توضیح بیشتر ، فرض می کنیم در تاریخ 29 اسفند 1397 در تجارت خانه سعیدی ، اندوخته مطالبات مشکوک الوصول برای سال 1397 معادل مبلغ 1.520.000 ريال پیش بینی شده است.

چون حساب اندوخته مطالبات مشکوک الوصول دارای مبلغ 28.000 ريال مانده بستانکار است ، بنابر این کافی است که مانده مذکور را تا مبلغ پیش بینی شده ، یعنی 1.520.000 ريال ، افزایش دهیم.

به عبارت دیگر باید معادل مابه التفاوت مبلغ 1.520.000 ريال و 28.000 ريال حساب هزینه مطالبات سوخت شده بدهکار و اندوخته مطالبات مشکوک الوصول بستانکار شود.

بنابر این آرتیکلی که در این تاریخ در دفتر روزنامه تجارت خانه سعیدی باید به ثبت برسد

به شرح زیر می باشد :

 

هزینه مطالبات سوخت شده                                   1.492.000

.                  اندوخته مطالبات مشکوک الوصول                                    1.492.000

افزایش مانده اندوخته مطالبات مشکوک الوصول به میزان پیش بینی شده

 

به این ترتیب ، پس از نقل آرتیکل فوق به دفتر کل تجارت خانه ، حساب اندوخته مطالبات مشکوک الوصول در دفتر مذکور ، دارای مانده ای معادل مبلغ 1.520.000 ريال خواهد بود.

مازادیاکمبود اندوخته مطالبات مشکوک الوصول

حالت دوم : اندوخته مطالبات مشکوک الوصول کمتر از مطالبات سوخت شده دوره مالی بعدی می باشد (در توضیح مازادیاکمبود اندوخته مطالبات مشکوک الوصول) :

در این حالت موجودی حساب اندوخته مطالبات مشکوک الوصول برای تامین مطالبات سوخت شده دوره مالی بعد تکافو نمی کند.

گرچه ، در اجرای اصل وضع هزینه های یک دوره از درآمدهای همان دوره ، کلیه مطالبات سوخت شده مربوط به دوره مالی قبل باید به عنوان زیان دوره مالی مذکور تلقی و در محاسبه سود یا زیان ویژه آن دوره منظور شود ، لکن چون کمبود اندوخته مطالبات مشکوک الوصول در زمانی کشف می شود که به حساب های سال گذشته دسترسی نیست و نمی توان در آنها تغییری داد ، لذا ناچار معادل این کمبود باید به حساب دوره ای که در آن دوره به عدم تکافوی اندوخته پی برده ایم ، منظور داشت.

توضیح (در توضیح مازادیاکمبود اندوخته مطالبات مشکوک الوصول) :

در انجام این مقصود ، برخی از حسابداران پس از آن که مانده حساب اندوخته مطالبات مشکوک الوصول به صفر رسید ، بقیه مطالبات لاوصول را به حساب ” هزینه مطالبات سوخت شده ” منظور می دارند.

لکن رویه معمول در دنیای امروز ، که توسط اکثریت حسابداران پیروی می شود ، این است که پس اتمام موجودی حساب اندوخته مطالبات مشکوک الوصول نیز مطالبات لاوصول از محل حساب اندوخته مذکور تامین شود.

بدیهی است در این صورت حساب اندوخته مطالبات مشکوک الوصول مانده بدهکار پیدا خواهد کرد.

مثال :

فرض می شود که در تجارت خانه سعیدی ( مثال مذکور در بالا ) ، آقای احمدی ، با مبلغ 1.440.000 ريال بدهی به این تجارت خانه ، نیز در سال 1397 ورشکسته شده و در تاریخ 12 آذر ماه معلوم شده است که فقط 1.008.000 ريال از بدهی مشارالیه قابل وصول می باشد.

در این صورت طبق رویه معمول حسابداری ، آرتیکل زیر به تاریخ 12 آذر ماه 1344 در دفتر روزنامه تجارت خانه سعیدی به ثبت می رسد :

اندوخته مطالبات مشکوک الوصول                         432.000

.                  بدهکاران – احمدی                                           432.000

حذف 30 % از بدهی آقای احمدی که ورشکست شده است

چون آرتیکل فوق به دفتر کل تجارت خانه سعیدی نقل شود ، حساب اندوخته مطالبات مشکوک الوصول در دفتر مذکور دارای مبلغ 404.000 ريال مانده بدهکار ، خواهد بود.

نکته (در توضیح مازادیاکمبود اندوخته مطالبات مشکوک الوصول):

هنگامی که حساب اندوخته مطالبات مشکوک الوصول مانده بدهکار پیدا کرد ، باید در پایان دوره مالی معادل مانده مذکور به اضافه مبلغی که در تاریخ مزبور به عنوان مطالبات مشکوک الوصول پایان دوره برآورد می شود.

حساب هزینه مطالبات سوخت شده ، بدهکار و حساب اندوخته مطالبات مشکوک الوصول بستانکار شود.

تا به این ترتیب مانده بستانکار حساب اندوخته معادل مبلغی باشد که برای مطالبات مشکوک الوصول پیش بینی شده است.

مثال :

در مثال اخیر تجارت خانه سعیدی ، چنانچه مطالبات مشکوک الوصول در پایان سال 1397 معادل مبلغ 1.520.000 ريال پیش بینی شده باشد ، باید در 29 اسفند مبلغ 1.924.000 ريال ( 404.000 + 1.520.000 ) به بستانکار حساب اندوخته منظور و آرتیکلی به شرح زیر در دفاتر روزنامه تجارت خانه نوشته شود :

هزینه مطالبات سوخت شده                              1.924.000

.                  اندوخته مطالبات مشکوک الوصول                              1.924.000

جبران کمبود اندوخته مطالبات مشکوک الوصول و تامین اندوخته مطالبات

توضیح (در توضیح مازادیاکمبود اندوخته مطالبات مشکوک الوصول):

به این ترتیب ، پس از نقل آرتیکل بالا به دفتر کل تجارت خانه ، حساب اندوخته مطالبات مشکوک الوصول در دفتر مذکور ، دارای مانده ای بستانکار معادل مبلغ 1.520.000 ريال خواهد بود.

ملاحظه می شود ، همان طور که قبلاً نیز اشاره شد ، مبلغ 404.000 ريال کمبود مطالبات لاوصول مربوط به سال 1396 در پایان سال 1397 به حساب هزینه مطالبات سوخت شده سال 97 منظور و از محل درآمد سال مذکور تامین شده است.

این عمل با اصل ” وضع هزینه های یک دوره از درآمدهای همان دوره ” تعارض دارد. لکن به علت ناچاری و ضرورت این تعارض قابل قبول می باشد.

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا